صنعت دام و طیور و آبزیان
کاربرد بیوفلاک در آبزی‌پروری

بیوفلاک به ذرات ماکروسکوپی متشکل از باکتری‌ها، دیاتومه‌ها، جلبک‌ها، ذرات غذایی و ارگانیسم‌های مرده گفته می‌شود. بیوفلاک‌ها در سیستم‌های پرورش دو نقش اساسی ایفا می‌کنند: یکی حفظ کیفیت آب به کمک جذب ترکیبات نیتروژن دار و در نتیجه کاهش نیاز به تعویض آب که گاهی تا صفر درصد هم می‌رسد.
نقش دیگر بیوفلاک‌ها تولید پروتئین میکروبی قابل مصرف برای آبزی و درنتیجه کاهش ضریب تبدیل غذایی می‌باشد. تولیدات آبزی پروری، به دلیل تأثیرات زیست محیطی که پساب این صنعت بر منابع آبی دارد و همچنین به دلیل وابستگی زیاد به روغن و آرد ماهی در تغذیه آبزیان، محدودیت‌هایی را ایجاد می‌کند. 
به نظر می‌رسد که استفاده از تکنولوژی بیوفلاک در این صنعت هر دو مشکل را به‌صورت یکجا حل می‌کند؛ چراکه هم مواد مغذی را از آب جدا می‌نماید و هم از آن در جهت تولید زیست‌توده باکتریایی (پروتئین میکروبی) استفاده می‌کند که به‌طور مستقیم و به‌عنوان غذایی اضافی مورد تغذیه آبزیان پرورشی قرار می‌گیرد و ضریب تبدیل غذا را کاهش داده و باعث کم کردن هزینه‌های تولید می‌شود.
ارگانیسم‌های موجود در فلاک‌ها حتی از فتیوپلانکتون‌ها بهتر و سریع‌تر هضم و جذب می‌شود. زیست‌توده باکتریای بر روی مواد دفعی یا غذاهای خورده نشده آبزی رشد می‌کنند. آلودگی‌های ناشی از مواد دفع شده توسط آبزی و دیگر آلودگی‌ها که برای آبزی خطرناک‌اند و ناچار باید برای از بین بردن آن‌ها آب را تعویض کرد در اینجا مورد استفاده همین زیست‌توده قرار گرفته و ضمن اینکه دیگر نیازی به تعویض آب نیست، بخشی از پروتئین مورد نیاز آبزی هم تأمین می‌شود و هزینه‌های تولید را کاهش می‌دهد.

برخی مزایای استفاده از سیستم بیوفلاک:
تغذیه؛ یکی از مهم‌ترین ارکان آبزی‌پروری است که با تأمین پودر و روغن ماهی به‌عنوان دو نهاده اصلی غذایی، اسیدهای آمینه و چرب ضروری تأمین می‌شود. از هر 5-1 کیلوگرم ماهی صید شده در آب‌های آزاد، یک کیلوگرم ماهی پرورشی زنده تولید می‌شود و معلوم است که چه زیانی به محیط زیست وارد می‌شود.
کاهش هزینه‌های تولید؛ استفاده از روش بیوفلاک ضمن کاهش هزینه‌های تغذیه، کاهش بعضی هزینه‌های دیگر مانند استفاده از بعضی روش‌ها برای فیلتر و تصفیه آب را ناشی می‌شود. طبق بعضی تحقیقات با استفاده از سیستم بیوفلاک جهت پرورش آبزیان می‌توان 20-10 درصد هزینه‌ها را کاهش داد.
ایمنی زیستی؛ قابلیت سیستم بیوفلاک جهت مقابله با عوامل بیماری‌زا در مقایسه با دیگر سیستم‌های پرورش آبزیان بالاتر است. دلایل آن می‌تواند کاهش ورود عوامل خارجی در آب، کاهش عوامل بیماری‌زا، کاهش تغییرات محیطی، وجود عوامل پروبیوتیکی و برخی مواد مغذی تقویت کننده باشد. 
پرورش آبزیان با حداقل تبادل آب؛ طبق تحقیقات به‌طور میانگین 25 درصد نیتروژن مصرف شده در آبزیان به بیوماس ماهی تبدیل می‌شود و باقی‌ماند به شکل آمونیاک و نیتروژن آلی دفع می‌گردد که تجمع آن برای آبزی خطرناک است. پس ناچار به تبادل آب استخر با آب تازه هستیم اما در روش بیوفلاک علاوه بر اینکه از این آمونیاک دفعی برای تأمین بخشی از غذا استفاده می‌شود از چرخش آب هم بی‌نیاز می‌شویم و کارایی مصرف آب بالاتر می‌رود.

ماهنامه دام و کشت و صنعت- شماره ۲۴۰ - ۱۳۹۹
 

مدیر سایت
info@iranagrimagazine.com

به این مطلب امتیاز دهید:

کارشناسان ما در مورد مشکلات تولید محصولات، که نمی‌توانید برای آن جوابی پیدا کنید؛ می‌توانند به شما کمک کنند

info@iranAgriMagazine.com
arrow