زراعت و باغبانی و منابع طبیعی
ترويج كشاورزي، خود نيازمند ترويج

ترویج‭ ‬کشاورزی، خود نیازمند‭ ‬ترویج

انتخاب‭ ‬اصلح‭ ‬دکتر‭ ‬خاوازی‭ ‬به‭ ‬ریاست‭ ‬مرکز‭ ‬تحقیقات،‭ ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬ترویج‭
 ‬با‭ ‬پیشینه‭ ‬حضور‭ ‬و‭ ‬پشتکار‭ ‬جدی‭ ‬وی‭ ‬در‭ ‬عرصه‭ ‬ترویج‭ ‬و‭ ‬دیدگاه‌های‭ ‬پیشتاز‭ ‬این‭ ‬مدیر‭ ‬جوان،‭ ‬
ما‭ ‬را‭ ‬بر‭ ‬آن‭ ‬داشت‭ ‬تا‭ ‬مروری‭ ‬بر‭ ‬ترویج‭ ‬و‭ ‬فعالیت‌های‭ ‬آن‭ ‬داشته ‌باشیم ‬

امنیت‭ ‬غذایی،‭ ‬یکی‭ ‬از‭ ‬عوامل‭ ‬بسیار‭ ‬مهم‭ ‬در‭ ‬ثبات‭ ‬اقتصادی،‭ ‬اجتماعی‭ ‬و‭ ‬سیاسی‭ ‬یک‭ ‬کشور‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬برای‭ ‬نیل‭ ‬به‭ ‬آن‭ ‬باید‭ ‬به‭ ‬بخش‭ ‬کشاورزی‭ ‬به‌عنوان‭ ‬یکی‭ ‬از‭ ‬اهرم‌های‭ ‬توسعه‭ ‬توجه‭ ‬شود‭ ‬و‭ ‬این‭ ‬میسر‭ ‬نمی‌شود،‭ ‬مگر‭ ‬اینکه‭ ‬در‭ ‬زمینه‭ ‬نشر‭ ‬و‭ ‬اشاعه‭ ‬روش‌های‭ ‬نو‭ ‬و‭ ‬استفاده‭ ‬بهینه‭ ‬از‭ ‬امکانات‭ ‬موجود‭ ‬و‭ ‬همچنین‭ ‬مدرنیزه‭ ‬کردن‭ ‬کشاورزی‭ ‬سنتی‭ ‬همت‭ ‬گمارده‭ ‬شود‭.‬
ترویج‭ ‬به‌عنوان‭ ‬یک‭ ‬کانال‭ ‬ارتباطی‭ ‬دوسویه‭ ‬می‌تواند‭ ‬بوسیله‭ ‬ایجاد‭ ‬ارتباط‭ ‬صمیمانه‭ ‬با‭ ‬کشاورزان‭ ‬و‭ ‬بهره‌برداران‭ ‬کشاورزی،‭ ‬آن‌ها‭ ‬را‭ ‬با‭ ‬جدیدترین‭ ‬فن‌آوری‌ها‭ ‬در‭ ‬زمینه‭ ‬کشاورزی‭ ‬آشنا‭ ‬کرده‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬طرف‭ ‬دیگر،‭ ‬مشکلات‭ ‬و‭ ‬مسائل‭ ‬آن‌ها‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬اختیار‭ ‬مراجع‭ ‬علمی‭ ‬و‭ ‬تخصصی‭ ‬قرار‭ ‬دهد‭.‬

واژه‭ ‬ترویج‭ ‬

در‭ ‬برخی‭ ‬از‭ ‬کشورها‭ ‬برای‭ ‬عنوان‭ ‬‮«‬آموزش‭ ‬و‭ ‬ترویج‭ ‬کشاورزی‮»‬‭ ‬educatio‭‬ ‬extention &  Agriculture واژه‭ ‬مناسب‌تری‭ ‬را‭ ‬نظر‭ ‬گرفته‌اند‭ ‬به‌طوری‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬آلمان‭ ‬از‭ ‬"راهنمای‭ ‬کشاورزی"،‭ ‬در‭ ‬انگلستان‭ ‬از‭ ‬عبارت‭ ‬"خدمات‭ ‬مشاوره‌ای‭ ‬کشاورزی"‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬فرانسه‭ ‬واژه‭ ‬"جان‌بخشی‭ ‬یا‭ ‬انگیزش‭ ‬روستایی"‭ ‬استفاده‭ ‬می‌کنند‭ ‬که‭ ‬همه‭ ‬این‭ ‬موارد‭ ‬حکایت‭ ‬از‭ ‬توجه‭ ‬ویژه‭ ‬به‭ ‬مبحث‭ ‬آموزش‭ ‬جنبه‌های‭ ‬نوین‭ ‬کشاورزی‭ ‬به‭ ‬کشاورزان‭ ‬دارد‭.‬
سِر‭ ‬جان‭ ‬سینکلر‭ ‬بارت،‭ ‬رییس‭ ‬هیأت‭ ‬کشاورزی‭ ‬انگلستان،‭ ‬در‭ ‬سال‭ ‬1797‭ ‬در‭ ‬یک‭ ‬سخنرانی،‭ ‬علت‭ ‬وجودی‭ ‬و‭ ‬وظایف‭ ‬اصلی‭ ‬هیأت‭ ‬کشاورزی‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬ترتیب‭ ‬زیر‭ ‬برشمرد‭ ‬که‭ ‬مفاد‭ ‬این‭ ‬سخنرانی‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬اولین‭ ‬مدرک‭ ‬ثبت‭ ‬شده‭ ‬تاریخی‭ ‬برای‭ ‬‮«‬ترویج‭ ‬کشاورزی‮»‬‭ ‬در‭ ‬اروپا‭ ‬به‭ ‬حساب‭ ‬می‌آید‭:‬
1- ‬جمع‌آوری‭ ‬و‭ ‬پخش‭ ‬اطلاعات‭ ‬و‭ ‬یافته‌های‭ ‬کشاورزی‭ ‬در‭ ‬ارتباط‭ ‬با‭ ‬پیشرفت‭ ‬و‭ ‬توسعه‭ ‬مملکت‭. ‬
2- ‬گسترش‭ ‬تجارب‭ ‬مفید‭ ‬در‭ ‬کشاورزی،‭ ‬تحت‌نظارت‭ ‬دقیق‭ ‬انجمن‭ ‬یا‭ ‬کمیته‌ای‭ ‬از‭ ‬اعضای‭ ‬انجمن‭. ‬
3- ‬تهیه‭ ‬و‭ ‬ارایه‭ ‬لوایحی‭ ‬به‭ ‬مجلس‭ ‬نمایندگان‭ ‬که‭ ‬متضمن‭ ‬پیشبرد‭ ‬و‭ ‬توسعه‭ ‬داخلی‭ ‬مملکت‭ ‬باشد‭ ‬و‭ ‬ارایه‭ ‬پیشنهادات‭ ‬در‭ ‬به‌کارگیری‭ ‬یافته‌های‭ ‬جدید‭ ‬کشاورزی‭ ‬که‭ ‬سبب‭ ‬تشویق‭ ‬مردم‭ ‬در‭ ‬امر‭ ‬کشاورزی‭ ‬شود‭.‬
نخستین‭ ‬موسسه‭ ‬نوین‭ ‬خدمات‭ ‬مشورتی‭ ‬و‭ ‬آموزشی‭ ‬در‭ ‬هنگام‭ ‬قحطی‭ ‬بزرگ‭ ‬سیب‌زمینی‭ ‬در‭ ‬اواسط‭ ‬قرن‭ ‬19‭ ‬در‭ ‬ایرلند‭ ‬تشکیل‭ ‬شد‭. ‬در‭ ‬کتاب‭ ‬"۱۰‭ ‬مقاله‭ ‬درباره‭ ‬ترویج"،‭ ‬این‭ ‬تعریف‭ ‬آمد‭ ‬که‭: ‬ترویج،‭ ‬فعالیت‌های‭ ‬برنامه‌ریزی‭ ‬شده‌ای‭ ‬برای‭ ‬انتقال‭ ‬دانش‭ ‬یا‭ ‬مهارت‌ها‭ ‬یا‭ ‬نگرش‭ ‬روستاییان‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬توسط‭ ‬تشکیلاتی‭ ‬با‭ ‬هدف‭ ‬دستیابی‭ ‬به‭ ‬نوع‭ ‬معینی‭ ‬از‭ ‬توسعه‭ ‬روستایی‭-‬در‭ ‬بستر‭ ‬یک‭ ‬برنامه‭ ‬توسعه‭ ‬جامع‌تر‭- ‬با‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬وسایل‭ ‬مختلف‭ ‬ارتباطی‭ ‬اجرا‭ ‬می‌شود‭. ‬

ترویج‭ ‬در‭ ‬ایران‭ ‬

ایراوانی‭-‬1371‭- ‬معتقد‭ ‬است‭: ‬تاریخچه‭ ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬ترویج‭ ‬کشاورزی‭ ‬را‭ ‬باید‭ ‬در‭ ‬5‭ ‬دوره،‭ ‬مورد‭ ‬بررسی‭ ‬قرار‭ ‬داد‭. ‬که‭ ‬این‭ ‬5‭ ‬دوره‭ ‬عبارتند‭ ‬از‭:‬
1‭- ‬یادگیری‭ ‬از‭ ‬طبیعت
2‭- ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬ترویج‭ ‬کشاورزی‭ ‬با‭ ‬تجربه‭ ‬مستقیم‭ ‬و‭ ‬داوطلبانه
3‭- ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬ترویج‭ ‬غیررسمی
4‭- ‬آموزش‌های‭ ‬کشاورزی‭ ‬رسمی‭ ‬کشاورزی‭-‬1327‭-‬1279‭- ‬
5‭- ‬تفکیک‭ ‬آموزش‌های‭ ‬رسمی‭ ‬کشاورزی،‭ ‬ترویج‭ ‬غیررسمی‭ ‬کشاورزی‭ ‬و‭ ‬آموزش‌های‭ ‬بدون‭ ‬رسمیت‭-‬1327‭-‬
آغاز‭ ‬دوره‭ ‬پنجم‭ ‬را‭ ‬می‌توان‭ ‬از‭ ‬سال‭ ‬1327‭ ‬و‭ ‬فعالیت‭ ‬برنامه‭ ‬توسعه‭ ‬7‭ ‬ساله‭ ‬اول‭ ‬کشور‭ ‬به‭ ‬شمار‭ ‬آورد‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬سال‌ها،‭ ‬فکر‭ ‬ایجاد‭ ‬اداره‌ای‭ ‬به‭ ‬نام‭ ‬ترویج‭ ‬کشاورزی‭ ‬داده‭ ‬شده‌بود،‭ ‬اما‭ ‬این‭ ‬اداره‭ ‬به‌طور‭ ‬عملی‭ ‬وظایف‭ ‬اداره‭ ‬کل‭ ‬زراعت‭ ‬اسبق‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬تشکیلات‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬وجود‭ ‬داشت‭ ‬را‭ ‬انجام‭ ‬می‌داد‭.‬
کار‭ ‬آن‭ ‬عبارت‭ ‬بود‭ ‬از‭:‬‭ ‬اداره‭ ‬کردن‭ ‬بنگاه‌های‭ ‬کشاورزی‭ ‬تأسیس‭ ‬شده‭ ‬در‭ ‬استان‌ها‭ ‬و‭ ‬توزیع‭ ‬بذر‭ ‬و‭ ‬نهال‭ ‬در‭ ‬فاصله‭ ‬سال‌های‭ ‬1327‭ ‬تا‭ ‬1331‭ ‬تحولاتی‭ ‬در‭ ‬زمینه‭ ‬توسعه‭ ‬اوضاع‭ ‬کشاورزی‭ ‬در‭ ‬کشور‭ ‬با‭ ‬همکاری‭ ‬نمایندگان‭ ‬خواربار‭ ‬کشاورزی‭ ‬سازمان‭ ‬ملل‌متحد‭ ‬و‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬در‭ ‬شرف‭ ‬انجام‭ ‬بود‭. ‬این‭ ‬تحولات‭ ‬با‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬کمک‌های‭ ‬اعتباری‭ ‬برنامه‭ ‬7‭ ‬ساله‭ ‬اول‭ ‬و‭ ‬اداره‭ ‬همکاری‌های‭ ‬بین‌المللی‭ ‬آمریکا‭ ‬در‭ ‬ایران،‭ ‬اساس‭ ‬کار‭ ‬و‭ ‬بنیان‭ ‬دستگاهی‭ ‬مستقل‭ ‬به‭ ‬نام‭ ‬اداره‭ ‬کل‭ ‬ترویج‭ ‬کشاورزی‭ ‬در‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬را‭ ‬پایه‌گذاری‭ ‬کرد‭. ‬

فعالیت‌های‭ ‬ترویجی‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬دوره‭ ‬به‭ ‬شرح‭ ‬زیر‭ ‬است‭: ‬
•‭ ‬کمیسیون‭ ‬بین‌المللی‭ ‬ترویج‭ ‬کشاورزی‭ ‬ایران‭-‬1330‭-‬
•‭ ‬کنفرانس‭ ‬بیروت‭ ‬و‭ ‬تأثیر‭ ‬آن‭ ‬در‭ ‬توسعه‭ ‬فعالیت‌های‭ ‬ترویجی‭ ‬ایران‭-‬1331‭-‬
•‭ ‬تشکیل‭ ‬کمیته‭ ‬مشترک‭ ‬ایران‭ ‬‭- ‬آمریکا‭-‬سازمان‭ ‬ملل‭- ‬اصل‭ ‬4‭ ‬و‭ ‬بنگاه‭ ‬خاورنزدیک‭-‬1331‭-‬
•‭ ‬تغییرات‭ ‬تشکیلاتی‭ ‬ترویجی‭ ‬کشاورزی‭-‬1332‭-. ‬در‭ ‬این‭ ‬سال،‭ ‬تشکیلات‭ ‬جدیدی‭ ‬برای‭ ‬ترویج‭ ‬به‭ ‬تصویب‭ ‬وزارت‭ ‬کشاورزی‭ ‬رسید‭ ‬اداره‭ ‬مذکور‭ ‬دارای‭ ‬4‭ ‬دایره‭ ‬امور‭ ‬مالی،‭ ‬اصلاحات،‭ ‬تنظیم‭ ‬برنامه‭ ‬و‭ ‬هماهنگی‭ ‬و‭ ‬تعلیمات‭ ‬و‭ ‬نظارت‭ ‬رشد‭ ‬
•‭ ‬تغییرات‭ ‬تشکیلاتی‭ ‬ترویج‭-‬1340‭-‬
•‭ ‬تشکیل‭ ‬سپاه‭ ‬بهداشت‭ ‬و‭ ‬سپاه‭ ‬ترویج‭ ‬آبادانی‭-‬1342‭-‬
•‭ ‬تشکیل‭ ‬سپاه‭ ‬دانش‭ ‬زنان‭-‬1348‭-‬
•‭ ‬تأسیس‭ ‬رشته‭ ‬ترویج‭ ‬و‭ ‬آموزش‭ ‬کشاورزی‭ ‬دانشگاه‭ ‬تهران‭-‬1351‭-‬

کشاورزی‭ ‬به‭ ‬سبک‭ ‬پشت‭ ‬میزنشینان‭!‬

به‭ ‬هر‭ ‬شکل‭ ‬ترویج‭ ‬کشاورزی‭ ‬در‭ ‬ایران‭ ‬از‭ ‬سال‭ ‬1327‭ ‬به‌صورت‭ ‬رسمی‭ ‬آغاز‭ ‬شد‭ ‬و‭ ‬تاکنون‭ ‬توانسته‭ ‬است،‭ ‬خدمات‭ ‬زیادی‭ ‬در‭ ‬ارتباط‭ ‬با‭ ‬تغییر‭ ‬در‭ ‬نگرش،‭ ‬بینش‭ ‬و‭ ‬مهارت‌های‭ ‬کشاورزان‭ ‬ایجاد‭ ‬کند‭.‬‭ ‬اما‭ ‬هنوز‭ ‬کار‭ ‬بسیار‭ ‬است‭ ‬به‌طوری‭ ‬که‭ ‬بسیاری‭ ‬از‭ ‬کشاورزان‭ ‬حتی‭ ‬کارشناس‭ ‬سازمان‭ ‬کشاورزی‭ ‬منطقه‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬نمی‌شناسند‭.‬ در‭ ‬حالی‭ ‬که‭ ‬باید‭ ‬این‭ ‬کارشناسان‭ ‬در‭ ‬بازه‌های‭ ‬زمانی‭ ‬مختلف‭ ‬و‭ ‬به‌منظور‭ ‬انتقال‭ ‬آنچه‭ ‬که‭ ‬برای‭ ‬آن‭ ‬استخدام‭ ‬شده‌اند‭ ‬در‭ ‬کنار‭ ‬کشاورزان‭ ‬باشند‭ ‬و‭ ‬با‭ ‬ارائه‭ ‬اطلاعات‭ ‬درست‭ ‬از‭ ‬نحوه‭ ‬صحیح‭ ‬کاشت،‭ ‬داشت‭ ‬و‭ ‬برداشت‭ ‬برای‭ ‬ارتقاء‭ ‬کیفیت‭ ‬و‭ ‬کمیت‭ ‬محصولات‭ ‬کشاورزی،‭ ‬تلاش‭ ‬زیادی‭ ‬انجام‭ ‬دهند‭.‬

ماهنامه دام و کشت و صنعت - شماره ۲۲۳- سال ۱۳۹۷
 

مدیر سایت
info@iranagrimagazine.com

به این مطلب امتیاز دهید:

کارشناسان ما در مورد مشکلات تولید محصولات، که نمی‌توانید برای آن جوابی پیدا کنید؛ می‌توانند به شما کمک کنند

info@iranAgriMagazine.com
arrow